خبر رحلت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به سرعت منتشر شد و مردم مدینه را در نگرانی و اندوه فرو برد . در میان ناله ها و فریاد های مردم یکی از صحابه با صدای بلند گفت : این چه نادانی است که شما دارید ! چرا می گویید پیامبر مرده است ؟ نه ,چنین گفتاری صحیح نیست . این سخن منافقان است . هر کس بگوید او مرده گردنش را با شمشیر می زنم (1)

ابن عباس به او نزدیک شد و این آیه را خواند (( و ما محمد الّا رسول قد خلت من قبله الرسل افان مات او قتل انقلبتهم علی اعقابکم ... )) (2) مرد قانع نشد و تهدید کرد : اگر کسی بگوید پیامبر مرده است ,دست و پایش را قطع می کنم . پیامبر به آسمان ها رفته است و باز می گردد .

راستی علت انکار رحلت پیامبر صلی الله علیه و آله چه بود ؟

مصالح اسلام یا مسلمانان ؟ علاقه ی بسیار به پیامبر صلی الله علیه و آله و اهداف او ؟ یا تمایلات دیگر ؟

مردم ناباورانه اشک می ریختند . ابوبکر از راه رسید و آن آیه را که ابن عباس خوانده بود خواند و بانگ بر آورد : پیامر در گذشت ,اماّ خدایش زنده است . فردی که تا چند لحظه پیش مرگ پیامبر صلی الله علیه و آله را سخن منافقان می خواند با پذیرش رحلت پیامبر گفت : گویا این آیه را نشیده بودم (3).

هیجان مردم فرونشست. و اندوه و ناله هایشان ادامه یافت . هنوز مراسم تجهیز و تکفین پیامبر خدا صلی الله علیه و آله برپا نشده بود که پیکی آهسته  به ابوبکر گفت :عمر تو را می خواند . ابوبکر که حضور در آنجا را مهم تر می دید نا خشنود شد و سخن پیک را نا شنیده گرفت . قاصد دوباره پیام آورد (4) . ابوبکر این بار اجابت کرد و همراه عمر و ابوعبیده روانه ی سقیفه شد .

درباره تشکیل سقیفه سوالات و پرسش های وجود دارد که بخشی از آنها عبارت اند از :

1- سقیفه گنجایش چند نفر را داشت ؟

2- چرا اجتماع در آن هنگام و در آنجا بر قرار شد ؟

3- چرا گروهی از انصار در سقیفه گرد آمده بودند ؟

4- چه کسی انصار را به اجتماع در سقیفه دعوت کرد ؟

5- آیا مقدمات اجتماع از قبل برنامه ریزی شده بود ؟

6- چه کسانی از انصار در محفل حضور داشتند ؟

7- آیا گردهمایی انصار برای انتخاب جانشین بود و جنبه سیاسی داشت ؟

8- کدام یک از انصار و با چه انگیزه ای پیش از همه بیعت کرد ؟

9- آیا جز آن سه تن ,هیچ یک از مهاجران از رخداد سقیفه آگاه بود ؟

10- ابوبکر که اواخر عمر خود را می گذراند و به پیامبر اظهار اخلاص می کرد چگونه پس از آگاهی از رخداد ,پیکر پیامبر صلی الله علیه و آله  را رها ساخت و روانه سقیفه شد ؟ آیا این نوعی نفاق و دوریی آشکار نیست ؟

11-چرا به هیچ مهاجر دیگر و افرادی که گرد جسد مطهر پیامبر صلی الله علیه و آله می گریستند اطلاع نداند ؟

12- چرا در جلسه ای که سرنوشت مسلمانان تعیین می شد خاندان پیامبر صلی الله علیه و آله و صحابه بزرگ را به حساب نیاوردند ؟

13- اصولاً این همه شتاب برای چه بود ؟

14- آیا واقعاً فتنه تا آن حد نزدیک بود که حتی نمی شد یک روز هم صبر کرد (5)؟ اگر خطر منافقان کیان اسلام را تهدید می کند چرا پیامبر نباید برای آن چاره اندیشد و جانشین خود را مشخص کند ؟

15- آیا نباید گفت افرادی در آن روز فقط در اندیشه ی حکومت بودند ؟

16- چرا و چگونه ((بنی اسلم )) به مدینه وارد شدند ؟ چرا این گروه به جای شرکت در مراسم تدفین پیکر مطهر حضرت محمد صلی الله علیه و آله یا دیدار با دیگر مهاجران ,به سقیفه و بیعت با خلیفه روی آوردند ؟

امروزه این پرسش ها و ده ها پرسش دیگر جویندگان هدایت را به اندیشه و تحقیق جدی واداشته است .شما را چطور ؟

منابع :

تاریخ تحلیلی صدر اسلام

1) سیره ی ابن هشام , ج 4 ,ص 305 و 306

شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج 2 ص 40 – 44

2)آل عمران 144

3) شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج 2 ص 42 و 43

4) شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج 2 ص 138

تاریخ الطبری ج 3 ص 207 و 313

5) زندگانی فاطمه زهرا سلام الله علیها ص 107.